ԱՄՓՈՓՄԱՆ ՓՈԽԱՐԵՆ

Բարև ձեզ, իմ լավ ազգակիցներ, քույրեր ու եղբայրրներ։ Ես Դավիթ Միրզոյանն եմ։ Շատերդ ճանաչում եք ինձ որպես Հայաստանի Թագավորության Ազգային Սահմանադրության հեղինակի։ Կարդացել եք հավանաբար իմ «Վերածնունդ» վեպը և ազգային խնդիրների շուրջ իմ բազմաթիվ հոդվածներն ու ակնարկները։

Ձեզնից շատերն են մտորել ազգային խնդիրների շուրջ և որոշ բացահայտումներ արել։ Ոմանք էլ ձևավորված առա-ջարկներ ունեն արդեն։ Ժամանակն է այդ ամենը սեղա-նին դնել, քննարկելու և ընդհանուր հայտարարի գալու համար, ընդհանրապես՝ կանոնակարգելու ազգային դաշ-տը, պարզելու առանցքային հասկացությունների էությունն ու որոշ սահմանումներ տալու։ Ամեն դեպքում՝ ողջունելի է այն գիտակցությունը, որ առանց կանոնակարգելու ազգա-յին դաշտը անհնար է առաջ շարժվել։

Ազգայինի մասին խոսելիս անհրաժեշտ է զանազանել ազ-գայինը ազգայնականից։ Եթե ազգայինը սեփական ազգի առանձնահատուկ որակների ուսումնասիրությունը, ճանա-չումն ու կիրառումն է, ապա ազգայնականը սեփական ազ-գի որևէ առանձին որակի շուրջ մոլեռանդ պաշտամունքն է։ Այստեղ հարկ է նկատել, որ վերջինը, սկզբնական շըր-ջանում չափազանց օգտակար լինելով հանդերձ, հետագա-յում կարող անչափ վնասակար զբաղմունք լինել։

Դառնանք ազգայինին։ Այն սկսվում է ազգի գենետիկ կո-դից։ Ազգի գենետիկ կոդից բխում է միայն այդ գենետիկ կոդին ներհատուկ արժեքների համակարգ, որն էլ հենց ազգի ուսմունքն է։ Ուսմունքի մեջ կարող է մտնել նաև ազգի արժեքների համակարգից բխող ազգի անելիքների և նպատակների շարադրանքը։ Ուրեմն՝ գենետիկ կոդ, նրանից բխող ուսմունք իր արժեքների համակարգով և ազգի անելիքների ու նպատակների շարադրանքով։

Սովորաբար ազգի ուսմունքն ու նրանից բխող օրենքների և կանոնների համակարգը կառավարում ու կարգավորում են ազգի կյանքը՝ նրա միջանձնային և ազգամիջյան հա-րաբերություններն ու առաջնորդում նրան դեպի իր ազգա-յին նպատակները։ Առանց ուսմունքի ցանկացած ազգ դա-տապարտված է տրոհման ու անհետացման։

Ազգային ուսմունքի և նրանից բխող օրենքների շարունա-կական առաջնորդությամբ ձևավորված ստերեոտիպերի ամբողջությունը մշակույթն է։ Մշակույթը շատերը նույնաց-նում են ֆոլկլորի, ծեսերի, ավանդույթների, անգամ ար-վեստի հետ, սակայն մշակույթը ազգային ուսմունքի և օրենքների օգնությամբ ձևավորված այն ներքին մեխա-նիզմն է, որը պայմանավորում է միջանձնային և ազգա-միջյան հարաբերությունները։ Անշուշտ և՛ ազգային արվես-տը, և՛ ֆոլկլորը, և՛ ծեսերն ու ավանդույթները ստեղծվել են ազգային ուսմունքին հետևելու ընթացքում և միտված են ներկայացնելու, դաստիարակելու և ձևավորելու ազգա-յին մշակույթ, սակայն ինքնին ազգային մշակույթը չեն։

Ազգային մշակույթը ազգի գենետիկ կոդից բխող ուսմուն-քի և օրենքների շնորհիվ ձևավորված այն ներքին մեխա-նիզմն է, չգրված օրենքների տեսքով, որը պայմանավո-րում է միջանձնային և ազգամիջյան հարաբերությունները։

Ազգային պետությունը ազգային ուսմունքով ապրող ազգն է, որին առաջնորդում են ազգային ուսմունքն իրենց մեջ կրող և կիրառող ազգի նահապետները։

Մենք ներկայումս չունենք ազգային պետություն, քանի որ դեռ չունենք ազգային ուսմունք և օրենքներ։ Մեր երկրի օրենքները դեռ շարունակում են գրել ազգային ուսմունքից գաղափար չունեցող պատահական անձիք, հիմք ընդունե-լով օտար ազգերից փոխառնված ուսմունքներն ու գաղա-փարները։ Գաղտնիք չէ, որ մեր օրենսդիրները, լավագույն դեպքում, օտար երկրներից ներմուծված կրթական համա-կարգի և օտար հեղինակների փիլիսոփայությունների վրա մեծացած ապազգային տարրեր են։ Հետևաբար՝ նրանց առաջարկած օրենքների նախագծերը չեն կարող ազգային լինել։

Ընդհանրապես՝ ցանկացած օրենքի նախագիծ բխում է, կամ որևէ ուսմունքից, կամ անձնական, կուսակցական, նաև խմբակային շահերից, կամ էլ գրվում է հասարա-կության մեջ տարածում գտած որևէ հանցագործ մշակույթ արգելափակելու նպատակով։

Ամփոփման կարգով հարկ եմ համարում ընդգծել, որ ազ-գի գենետիկ կոդից բխում է միայն նրան ներհատուկ ար-ժեքների համակարգ, որը հենց ազգային ուսմունքն է և կարող է ներառել նաև ազգի անելիքների և նպատակների նկարագրությունը։ Ազգային ուսմունքից բխում են միջանձ-նային և ազգամիջյան հարաբերությունները կարգավորող օրենքներ, որոնց շարունակական կիրառման ընթացքում էլ ձևավորվում է ազգի մշակույթը։

Մեր ազգային ուսմունքի և մշակույթի բնույթին ու առանձ-նահատկություններին կանդրադառնանք մեր հետագա հանդիպումների ժամանակ։ Բայց մինչ այդ կարիք կա պարզաբանել ու սահմանել առաջին հերթին ժողովուրդ, ազգ, պետություն և հայրենիք հասկացությունները։

Ժողովուրդը, թեև գենետիկ, սակայն մշակութային ընդ-հանրություն չունեցող մարդկանց բազմությունն է։ Ազգը և՛ գենետիկ, և՛ մշակութային ընդհանրություն ունեցող մարդ-կանց բազմությունն է։ Ազգային պետությունը ազգային ուսմունքով ու օրենքներով ապրող ազգն է։ Հայրենիքը հողն ու ջուրը չեն, այլ մարդիկ՝ միևնույն մշակույթով ապ-րող մարդիկ, այսինքն՝ ազգը, կամ պետությունը։ Ազգ, պետություն և հայրենիք հասկացությունները նույնական են։ Այս ամենը ավելի մանրամասն և տրամաբանական փաստարկներով հիմնավորված ներկայացված է իմ «Վերածնունդ» վեպում։

Մեկ այլ շատ կարևոր խնդիր է պարզաբանել՝ ո՞վ է հայը և ո՞րն է հայկականը։ Արդյո՞ք ամեն ահայերեն խոսող հայ է, կամ մի՞թե միայն հայերեն խոսելը բավարար է հայ լինելու համար և մի՞թե փողոցային ժարգոնը հայերեն է։ Կամ՝ ո՞րն է հայկականը։ Մեր ներկա մշակո՞ւյթը։ Արդ-յո՞ք այն ձևավորվել է մեր ազգային ուսմունքի հիման վրա։ Հաշվի առնելով, որ ներկայումս դեռ նոր ենք հաս-կացել ազգային ուզմունքի անհրաժեշտությունը, նոր ենք փորձում ձևակերպել այն ու սկսել նրա էության բացա-հայտումը, ապա դեռ չունենք ազգային ուսմունք, հետևա-բար չունենք և ազգային մշակույթ։ Մեր ներկայիս մշա-կույթը ձևավորվել է օտար գաղափարախոսությունների, փիլիսոփայությունների և ուսմունքների ազդեցության տակ։ Մենք դարեր շարունակ չենք ունեցել սեփական՝ հայրենական, փիլիսոփայություն և ուսմունք։ Մեր ազգի հատկանշական գիծը թերևս օտար հոսանքների տակ ան-ընդհատ փոփոխվող մշակույթն է։ Հելլենիստական ժամա-նակներից մինչ օրս մենք սեփական ուսմունք, փիլիսո-փայություն կամ գաղափարախոսություն չենք ունեցել ու դեռ չունենք։ Գուցե պատճառը պետականության կորո՞ւս-տըն է եղել… իսկ գուցե հակառա՞կն է՝ ազգային ուս-մունքի ու փիլիսոփայության բացակայությո՞ւնն է եղել մեր պետականության կորստի պատճառը։ Սրանք հարցեր են, որոնք անաչառ քննության և հետևողական պարզաբա-նումների կարիք ունեն, վերականգնելու համար մեր ազգի գենետիկ կոդից բխող արժեքների համակարգը, կամ, այլ կերպ ասած, ուսմունքը։        

Պետություն չեն կառուցում կուսակցություններով կամ մա-նավանդ սվիններով։ Պետության կառուցումը սկսվում է ուսմունքից։ Առանց ուսմունքի չի կարող լինել պետություն։ Մեր ներկայիս պետության հիմքում ևս ուսմունք կա՝ «մեկին դեսը բոթե, մեկելին դենը բոթե» ուսմունքը, կամ, այլ կերպ ասած, ջունգլիների գազանային օրենքների՝ կա-պիտալիզմի, ուսմունքը։ Մարդիկ ներկայիս կապիտալիս-տական իրականությունում բարձր տեխնոլոգիաներով ու ճարտար լեզվով զինված գազաններ են։

Տարիներ առաջ, մտորելով մեր ազգային նկարագրի բնո-րոշ գծերի շուրջ և փորձելով բացահայտել հայկականու-թյան առեղծվածը, մի հակիրճ աֆորիզմ հղացա՝ ամեն հայկական լավը չէ, բայց ամեն լավ հայկական է։

©Դավիթ Միրզոյան. 26 Հունվար, 2020 թ.

www.davitmirzoyan.com

ՀԱՅԻ ՈՒԺ / ԾՐԱԳԻՐ

Օրենսդրություն
1. Բարեփոխել Հայաստանի Հանրապետության սահմանադրությունը, այն ավելի ազգային ու ազգանպաստ դարձնելու համար։ Հատկապես՝ հավելել հոդվածներ բացառելու ազգի համար անկարևոր, հատկապես՝ վնասակար արտադրությունների գործունեությունը, փոխարենը՝ խրախուսելու ազգի համար կարևոր, առաջին հերթին՝ անհրաժեշտ արտադրական և սպասարկման ձեռնարկությունների գործունեությունը։

2. Հռչակել, որ Հայաստանը բոլոր հայկական թագավորությունների և պետական միավորումների իրավահաջորդն է։

3. Չեղյալ հայտարարել Հայաստանի Հանրապետության նախկին իշխանությունների կողմից միջազգային կազմակերպությունների հետ կնքած բոլոր պայմանագրերն ու համաձայնագրերը և վերացնել միջազգային օրենսդրության գերակայությունը երկրում։ Երկրում գերակա համարել Հայաստանի օրենքները։ Դադարեցնել օտարազգիներին քաղաքական ապաստան և քաղաքացիություն տրամադրելը և չեղարկել նախկինում քաղաքական ապաստան ստացած փախստականների կարգավիճակը, քաղաքացիությունն ու աշխատելու իրավունքը։

4. Արգելել օտարերկրացիներին որևէ սեփականություն ունենալ Հայաստանում։ Միջոցներ ձեռնարկել նախկինում նրանց ձեռք բերած սեփականությունը ազգայնացնելու համար։

5. Երկրում արգելել օտարերկրյա պետական, մասնավոր, հասարակական, քաղաքական, նաև կրոնական որևէ կազմակերպության կամ որևէ օտարերկրյա անհատի քաղաքական, հասարակական կամ կրոնական որևէ գործունեություն։

6. Հետաքննություն սկսել, բացահայտել, ձերբակալել բոլոր այն կուսակցությունների, հասարակական, քաղաքական և կրոնական կազմակերպությունների անդամներին և այն խմբերին ու անհատներին, ովքեր այս կամ այն կերպ կապ են ունեցել օտար երկրների պետական, մասնավոր, կրոնական, հասարակական, քաղաքական կազմակերպությունների կամ անհատների հետ և, նրանցից գումարներ ստանալով, կատարել են նրանց ցուցումները, հրամանները, հրահանգներն ու դրանով վնաս հասցրել մեր ազգային կրոնին, պետությանն ու ազգային մշակույթին։ Դատել ու դատապարտել նրանց առանց վաղեմության ժամկետի։ Ոճրագործներից առգրավել նրանց ողջ հարստությունն ու վերադարձնել ազգային գանձարան։

7. Երկիրն ամրապնդելու նպատակով արգելել օտար որևէ գաղափար, գաղափարախոսություն, ուսմունք, փիլիսոփայություն, կրոն, աղանդ կամ մոդեռնիստ ու պոստմոդեռնիստ ստորակարգ արվեստ. փոխարենը՝ արտոնել ազգային ուսմունքի, մշակույթի ուսուցումն ու քարոզը, զարկ տալ ազգային արվեստին, արհեստին, ավանդույթներին, ծեսերին և անցում կատարել դեպի ազգային տոմարը։

8. Արգելել և խստագույն պատիժ սահմանել լիբերալիզմի, ֆեմինիզմի, թմրամոլության, մարմնավաճառության, այլասերվածության, այլանդակության, անառակության և պոռնկության որևէ դրսևորման համար։

9. Ստեղծել ազգային գվարդիա և հատուկ պաշտպանության տակ վերցնել ազգային մշակույթի, արվեստի ու ճարտարապետության հուշարձանները, թանգարանները, գրապահոցները, գիտության և կրթության օջախները, վանքերն ու եկեղեցիները և այլն։ Խստագույն պատժի ենթարկել ցանկացած անձի ազգային մշակույթի հուշարձանների հանդեպ անհարգալից կամ անփույթ վերաբերմունքի, անարգանքի, հատկապես՝ վնասելու համար։

10. Արգելել երկրի կառավարման համակարգում ծանոթ-բարեկամների կլանների առաջացումը։

11. Հայաստանի Հանրապետության օրհներգ ընդունել Խորհրդային Հայաստանի համար Արամ Խաչատրյանի գրած երաժշտությունը։

Տնտեսություն
12. Ազգայնացնել հողը, ջուրը, ընդերքը իր ջրային և օգտակար հանածոներով, սարերը, անտառներն ու մարգագետինները, ոռոգման, ջրամատակարարման ու ջրահեռացման ողջ համակարգը, ճանապարհներն ու հաղորդակցության ողջ համակարգը, պատմամշակութային հուշարձանները, հասարակական տրանսպորտի համակարգը, բուժական բոլոր հիմնարկները, բարձրագույն կրթության համակարգը, փոստային ծառայությունը, արդյունաբերությունը, կենտրոնական բանկը, կապը, թատրոնը, կինոն, հեռուստատեսությունը, ռադիոն, զանգվածային լրատվության բոլոր միջոցները։ Թույլ չտալ կողմնակալ, հատկապես ապակողմնորոշող լրատվություն կամ գովազդ։

13. Ստեղծել հատուկ բանկային հաշիվ Հայաստանի արդյունաբերության մեջ, երկրի ենթակառուցվածքներում և կառուցապատման ոլորտում մեր աշխարհասփյուռ ագակիցներից դրամական ներդրումներ ընդունելու համար։

14. Ստեղծել արտահանության ենթակա զուտ հայկական բերք ու բարիքի վերամշակման գործարաններ շինականներից բերք ու բարիք մթերելու, վերամշակելու և արտահանելու նպատակով։

15. Հայաստանը հռչակել կանաչ գոտի և թույլ չտալ հող ու ջրի որևէ թունավորում։ Երկիրը դարձնել ինքնաբավ համակարգ։

16. Գումարել երկրաբանների խորհուրդ և հանձնարարել ամենասեղմ ժամկետներում մշակել ոսկու հանքանյութի և այլ օգտակար հանածոների անվնաս վերամշակման տեխնոլոգիաներ։

17. Գումարել մետաղի արդյունաբերության մասնագետների խորհուրդ և հանձնարարել մշակել երկաթի հանքաքարից պողպատի ստացման և մետաղի ջարդոնի վերամշակման տեխնոլոգիաներ։

18. Գումարել երկրաբանների խորհուրդ և հանձնարարել հաշվարկել ու ամենասեղմ ժամկետներրում կառավարությանը ներկայացնել եզրակացություն նավթի և բնական գազի արդյունահանության հնարավորության վերաբերյալ։

19. Վերականգնել Սևանա լճի ձկնային պաշարներն ու պետական մենաշնորհ դարձնել ձկնորսությունը։

20. Կառուցել ջրատար խողովակաշարեր, Ջերմուկից և հանքային ջրերի մյուս բոլոր աղբյուրներից հանքային ջուրը շշալցման գործարաններ հասցնելու համար։

21. Գումարել երկրի բոլոր գիտնականների համաժողով և լսել բոլորի առաջարկներն ու գաղափարները երկրի արդյունաբերությունը ամենաժամանակակից գիտական նվաճումների միջոցով խթանելու տարբերկների վերաբերյալ։ Կազմել հանձնաժողով և հանձնարարել ծրագրեր մշակել երկրի ռազմական արդյունաբերության և էլեկտրաէներգիայի արտադրության ոլորտում նորագույն գիտական նվաճումներ ու տեխնոլոգիաներ ներդնելու ուղղությամբ։

Առողջապահություն
22. Ազգայնացնել բոլոր մասնավոր բժշկական հաստատությունները, և բուժսպասարկումը բոլոր առողջական խնդիրներ ունեցողների համար դարձնել անվճար, քանի որ առողջապահությունը՝ քաղաքացիների առողջության պահպանությունը, երկրի սահմանների և երկրի ներքին կյանքի օրինականության պահպանության պես, պետական կարևորագույն նշանակության խնդիր է։

23. Բուժսպասարկումը համարել պետական ծառայություն, իսկ բուժաշխատողներին՝ պետական ծառայողներ և, ինչպես բանակի և ոստիկանության սպաներին, վարձատրել նրանց ազգային գանձարանից, համապատասխան պարտականություններ դնելով նրանց ուսերին։

24. Երկրում դեղորայքի և բժշկական բոլոր պարագաների արտադրությունն ու ներմուծումը դարձնել պետական մենաշնորհ։ Արգելել որևէ մասնավոր բժշկական ծառայություն կամ խորհրդատվություն։

Կրթություն/արվեստ
25. Ազգայնացնել բարձրագույն կրթության բոլոր մասնավոր կրթօջախները, և մրցութային կարգով հաղթած դիմորդների համար բարձրագույն կրթությունը բարձրագույն կրթության համակարգում դարձնել անվճար։ Պետական բարձրագույն կրթությունը լավագույն գնահատականներով ավարտած և աչքի ընկած շրջանավարտներին արտոնյալ պայմաններով ընդունել պետական ծառայության։

26. Ազգայնացնել հանրակրթական միջին մասնագիտական ուսուցման բոլոր մասնավոր կրթօջախները։

27. Գումարել վաստակավոր և փորձարու ուսուցիչների խորհուրդ և վերանայել հանրակրթական դպրոցի կրթական ծրագրերն ու բարեփոխումներ կատարել հանրակրթական դպրոցի համակարգում. մասնավորապես վերականգնել մինչև 1970-ական թվականների կրթական ռեֆորմը գործող մաթեմատիկայի դպրոցական կրթական ծրագիրը։

28. Ուսուցիչների աշխատավարձը հավասարեցնել պատգամավորների աշխատավարձին։

29. Լուծարել արվեստագետների միությունները։ Մշակույթի նախարարությունը վերանվանել արվեստի նախարարություն և հանձնարարել մշտական մրցանակաբաշխությունների միջոցով բացահայտել ազգային մշակույթի ամրապնդմանը նպաստող արվեստի գործերն ու արվեստագետներին և ներկայացնել նրանց պարգևատրման ազգային գանձարանից։

30. Ազգային գանձարանից ֆինանսավորել ազգանպաստ և ազգային ինքնությունն ու ազգային մշակույթը ամրապնդող արվեստի գործերի՝ կինոֆիլմերի, թատերական ներկայացումների և հեռուստահաղորդումների ստեղծումը։

31. Ստեղծել ազգային գանձարանից ֆինանսավորվող ռազմահայրենասիրական պատանեկան կազմավորում, աճող սերնդի մոտ ազգային մշակույթ, ինքնապաշտպանություն բնության հանդեպ խնամք և հոգատարրություն դաստիարակելու և ամրապնդելու նպատակով։

32. Ստեղծել հատուկ դպրոցներ գիտության և արվեստի մեջ բնատուր տաղանդով առավել աչքի ընկած պատանիների ու աղջիկների խորացված կրթության համար։

Գյուղատնտեսություն
33. Գյուղաբնակներին ազատել բոլոր տեսակի հարկերից, քանի որ սննդամթերքի արտադրությունն է երկրի ինքնաբավության գրավականը, բարեկեցության ու հզորության հիմնաքարը։

34. Հսկողություն սահմանել սննդամթերք վերամշակող ձեռնարկությունների և անհատների վրա, ապահովելու համար նրանց կողմից արտադրվող սննդամթերքի անաղարտությունը։

35. Թույլ չտալ երկրի ներսում արտադրված սննդամթերքի որևէ արտահանում, քանի դեռ չեն բավարարվել բանակի և ազգաբնակչության կարիքները։

36. Պետական մակարդակով կազմակերպել շինականներից գյուղատնտեսական մթերքների՝ մասնավորապես չորամրգի, կաթի, մսի և խաղողի մթերումն ու վերամշակումը։

Հարկահանություն
37. Վերացնել մարդու կենսական կարիքները բավարարելու համար անհրաժեշտ անձնական սեփականության հարկը։ Հարկել միայն անհրաժեշտից ավել անձնական սեփականությունը։

38. Վերացնել աշխատավարձից գանձվող եկամտահարկը, քանի որ աշխատավարձը եկամուտ չէ, այլ միայն աշխատավարձ։

Կառուցապատում
39. Քաղաքներում արգելել որևէ նոր բնակելի շինարարություն։ Կասեցնել կիսակառույցները։ Փոխարենը խթանել գյուղական վայրերում ճանապարհների, բնակելի տների, ոռոգման ցանցի և խմելու ջրի խողովակաշարերի և դարավանդների կառուցումը։

40. Գումարել ճարտարապետների խորհուրդ և հանձնարարել մշակել ազգային ոճով արդյունավետ գյուղական տան նախագիծ։ Կառուցել այն՝ ամեն գյուղում մեկ օրինակ, ի ցույց բոլորին ընդօրինակելու համար։

41. Կառուցել արագընթաց ճանապարհներ և բարեկարգել եղած ճանապարհները մարդկանց տեղաշարժվելն ու ապրանքաշրջանառությունը արագ և ապահով դարձնելու համար։

42. Կառռւցել Իրանից դեպի Հայաստան բնական գազի մեծ տրամաչափի խողովակաշարը։

43. Սկսել դեպի Իրան երկաթգծի կառուցումը։

44. Սկսել Սևանա լճի շուրջը կոյուղու կոլեկտորի շինարարությունն ու փրկել Սևանա լիճը աղտոտումից։

45. Չկասեցնել Սևանա լճի ջրի մակարդակի բարձրացումը։

46. Վերականգնել Լճաշենի ամրոցը, Ամբերդը, Դվինը, Արտաշատն ու այլ հնավայրեր և դարձնել զբոսաշրջության կենտրոններ։

Կենսաթոշակ
47. Կենսաթոշակի չափը դարձնել հավասար բոլոր թոշակառուների համար՝ անկախ նրանց աշխատանքային պատմության տարիներից և ստացած աշխատավարձից, քանի որ կենսաթոշակը արժանապատիվ կենսագործունեություն ապահովելու համար է, ոչ թե պարգև երկար տարիների աշխատանքի համար, կամ պատիժ ոչ երկար տարիների աշխատանքի դիմաց։

Դատական համակարգ
48. Դատական համակարգում ստեղծել բնակչության տարբեր խավերից պատահականորեն կանչված և դատարանում կոնկրետ որևէ դատական գործընթացում դատավճիռ ընդունելու իրավասու միակ մարմինը՝ 12 երդվյալ ատենակալների ինստիտուտը՝ արդարադատության միակ երաշխավորը։

49. Բանտերից ազատել բոլոր քաղաքական բանտարկյալներին։

Արտաքին հարաբերություններ
50. չեղյալ հայտարարել 1921 թվականի բոլշևիկա-քեմալական ապօրինի համաձայնագիրն ու վերականգնել քեմալական հարձակումից առաջ եղած Հայաստանի սահմանները և անցնել Նախիջևանի ազատագրման գործընթացին։

51. Համաձայնության գալ Աբխազիայի և Վրաստանի հետ ու բացել Վրաստանով և Աբխազիայով անցնող երկաթգիծը։

52. Ճանաչել 1915-23 թվականների հայոց ցեղասպանությունն ու դիմել միջազգային ատյաններին այն ճանաչելու, հետաքննելու, ոճրագործներին դատելու, դատապարտելու և պատասխանատու կողմից տուժող կողմին համապատասխան փոխհատուցում հատկացնելու համար, ներառյալ՝ վերադարձնելու տուժող կողմի կորցրած տարածքները, քաղաքներն ու գյուղերը։

Պետական ծառայություն
53. Նախարարությունների և բոլոր պետական պաշտոնյաների և ծառայողների աշխատավարձերը կախման մեջ դնել ժողովրդի բարեկեցության մակարդակից։ Բոլոր նախարարությունների աշխատակիցները, պետական պաշտոնյաներն ու ազգային ժողովի պատգամավորները պարգևատրումներ կստանան կամ աշխատավարձի բարձրացում միայն ժողովրդի բարեկեցության մակարդակը բարձրանալու դեպքում։

Բանակ
54. Բանակ զորակոչել նաև զինվորական ծառայություն անցնել ցանկացող աղջիկներին։

55. Կարգ ու կանոն հաստատել բանակում։ Պատժել խաղաղ պայմաններում զինվորի մահվան կամ զինվորի հանդեպ բռնության, անգամ նրա հանդեպ անհարգալից վերաբերմունքի համար մեղավոր ցանկացած անձի։ Հետաքննել նախկինում զինվորի հանդեպ անհարգալից վերաբերմունքի, զինվորի հանդեպ բռնության, հատկապես զինվորի մահվան պատճառ դարձած բոլոր դեպքերն ու պատժել մեղավորներին առանց վաղեմության ժամկետի։

56. Բանակում ծառայությունն ավարտած և բարձրագույն կրթության ընդունելության քննությունները մրցութային կարգով անցած երիտասարդներին կրթաթոշակ նշանակել։ Ավարտելուց հետո առաջադիմությամբ աչքի ընկած շրջանավարտներին աշխատանքի տեղավորել պետական կառավարման համա-կարգում կամ ռազմավարական նշանակության պետական ձեռնարկություններում։

57. Բանակում ծառայությունն ավարտած երիտասարդներին պայմանագրային ծառայության ընդունել բժիշկ թերապեվտի աշխատավարձին հավասար աշխատավարձով։

58. Բանակում ծառայությունն ավարտած, պայմանագրային ծառայության անցած և ամուսնացած երիտասարդներին արտահերթ տուն տրամադրել վարձակալության, կամ անտոկոս վարկ տրամադրել տուն գնելու կամ կառռւցելու համար։

59. Կրկնապատկել պայմանագրային զինծառայողների ընտանիքներում ծնված երեխաներին հասանելիք միանվագ նպաստի չափը և ամսեկան նպաստ նշանակել մինչև երեխայի չափահաս դառնալը։

Քրեական գործ
60. Քրեական գործ հարուցել ու հետաքննություն սկսել բացահայտելու նախկինում հանցագործության մեջ կասկածվող բոլոր անձանց։ Դատել ու դատապարտել նրանց առանց վաղեմության ժամկետի։ Ոճրագործներից առգրավել նրանց ողջ հարստությունն ու վերադարձնել ազգային գանձարան։

61. Սահմանամերձ գյուղերի բնակիչներին զինել հրազենով։ Հետագայում զինել նաև հասուն, նախկինում չդատված, զենք կրելու ունակ բոլոր ամուսնացած հայ տղամարդկանց, բացի նախկինում դատվածներից, նախկին իշխանությունների պաշտոնյաներից, օլիգարխներից, նրանց ընտանիքի անդամներից, այդ բոլորին ծառայողներից, սատարողներից և բոլոր նրանցից, ովքեր այս կամ այն չափով առընչվել են դրանց հետ։

62. Կոռուպցիան երկրից վերացնելու նպատակով մահապատիժ սահմանել ցանկացած չարաշահման համար, հանցագործի կուտակած ողջ հարստության և սեփականության տոտալ բռնագրավումով։

63. Բանտերը վերացնել և ազատ արձակել բոլոր բանտարկյալներին, պայմանով որ ցանկացած հանցագործության կամ զանցանքի դեպքում մահապատժի են ենթարկվելու և բռնագրավվելու է նրանց ու ողջ գերդաստանի գույքն ու հարստությունը։

©Դավիթ Միրզոյան. 14 Նոյեմբեր, 2018

ՏԱՐԱԾԵԼ!!!

ՏԱՐԱԾԵԼ!!!
ՆԱԽԸՆՏՐԱԿԱՆ ՄՏՔԵՐ/ՎԵՐԱԾՆՆԴԻ ԾՐԱԳԻՐ

Մտավորականը գրողն ու արվեստագետը չեն, կամ գիտնականն ու բժիշկը։ Մտավորականը ազգի ճակատագրով մտահոգված հասուն անհատն է անկախ տարիքից ու մասնագիտությունից։ Մեր երկրում մտավորական խավն անտեսված ու արհամարհված է։ Իրականում հենց մտավորական խավը պիտի կառավարեր երկիրը, ոչ թե կուսակցությունները։ Որպես ազգի մտավորական, ով խորապես մտահոգված է ազգի ճակատագրով, պարտքս եմ համարում կիսվել որոշ նկատառումներով ու առաջարկներով։ Քանի որ անհնար է երջանիկ ու բարեկեցիկ երկիր կառուցել անարդարության հենքի վրա, ապա արդարության վերականգնումը կենսական նշանակություն ունի։

Դիմում եմ բոլոր հայ մտավորականներին՝ ազգի ճակատագրով մտահոգված մարդկանց, անկախ տարիքից ու մասնագիտությունից՝ միաբանվել ՎԵՐԱԾՆՆԴԻ ծրագրի շուրջն ու՝
1. Տարածել Արարչական միապետության գաղափարը։
2. Միապետության գաղափարով տոգորել բոլորին։
3. Միահամուռ ոտքի կանգնել իշխանափոխության։
4. Երկրում հաստատել Արարչկան միապետություն։
5. Կյանքի կոչել ստորև շարադրված քայլերը։

Ահավասիկ ազգի առաջնորդի՝ Համայն Հայոց Արքայի, առաջին հրամանները՝

1. Հայաստանում հռչակել միապետություն Համայն Հայոց Արքայի գլխավորությամբ։

2. Ցրել ազգային ժողովը։ Վերացնել բոլոր կուսակցություններն ու հասարակական կազմակերպությունները։

3. ՀՀ ներկայիս սահմանադրությունը փոխարինել Համայն Հայոց Արքայի կազմած Հայաստանի Թագավորության ազգային սահմանադրությամբ։

4. Հայտարարել, որ Հայաստանի թագավորությունը բոլոր նախկին հայկական թագավորությունների իրավահաջորդն է։

5. Անմիջապես փակել սահմանները։ Անորոշ ժամանակով արգելել օտարերկրա-ցիների մուտքը երկիր։ Անորոշ ժամանակով երկրից դուրս չթողնել նախկին ու ներկա պաշտոնյայի, օլիգարխի, նրանց հետ առընչված որևէ անձի, որևէ պոտենցիալ հանցագործի և նրանց ընտանիքի անդամների։

6. Արգելափակել երկրից որևէ կապիտալի արտահոսք։ Արգելափակել դեպի երկիր օտարերկրյա պետական, մասնավոր նաև կրոնական կազմակերպությունների կամ անհատների կողմից դրամական որևէ ներհոսք։

7. Քրեական գործ հարուցել, ձերբակալել, հետաքննություն սկսել ու դատել Հայաստանի Հանրապետության բոլոր նախագահներին, վարչապետերին, նրանց բոլոր թիմակիցներին, կուսակիցներին, իրենց ազգ ու տակի հետ միասին և նրանց կառավարման շրջանում պաշտոններ զբաղեցրած անձանց, Հայաստանի հանրապետության ողջ շրջանում հանցագործությունների և ապօրինությունների համար, հատկապես երկրի արդյունաբերական ողջ պոտենցիալը ոչնչացնելու, քաղաքական սպանությունների, քաղաքացիների ավանդների կողոպուտի համար և այլն։ Ոճրագործներից առգրավել նրանց ողջ հարստությունն ու վերադարձնել ազգային գանձարան։

8. Արգելել երկրում օտարերկրյա որևէ պետական, մասնավոր նաև կրոնական կազմակերպության կամ օտարերկրյա որևէ անհատի որևէ գործունեություն։

9. Հայտանաբերել և ձերբակալել օտարերկրյա պետական, մասնավոր նաև կրոնական որևէ կազմակերպության կամ անհատի հետ համագործակցող կամ նրանց ֆինանսավորմամբ կամ ցուցումներով գործող բոլոր անհատներին ու խմբերին։

10. Արգելել այլասերվածության, այլանդակության և անառակության որևէ դրսե-վորում։ Մահապատիժ սահմանել թմրամոլության, այլասերվածության և պոռնը-կության համար։

11. Երկիրն ամրապնդելու նպատակով, արգելել կապիտալիզմը, դեմոկրատիան, տարակարծությունը, լիբերալիզմը նաև կապիտալիզմի, դեմոկրատիայի, տարակարծության և լիբերալիզմի որևէ քարոզ։

12. Երկիրն ամրապնդելու նպատակով արգելել օտար որևէ գաղափար, գաղափարախոսություն, ուսմունք ու փիլիսոփայություն. արտոնել միայն ազգային ուսմունքի ուսուցումն ու քարոզը։

13. Հարստահարել բոլոր օլիգարխներին և ապօրինի հարստացած խավերին։

14. Ազգայնացնել ողջ տնտեսությունը՝ հողը, ջուրը, ընդերքը իր ջրային և օգտակար հանածոներով, սարերը, անտառներն ու մարգագետինները, ոռոգման, ջրամատակարարման ու ջրահեռացման ողջ համակարգը, ճանապարհներն ու հաղորդակցության ողջ համակարգը, բանկերը, բուժական բոլոր հիմնարկները, բարձրագույն կրթության համակարգը, արդյունաբերությունը, հանքերը, պատմամշակութային հուշարձանները, էլեկտրաէներգիայի արտադրության, մատակարարման և էներգակիրների արտադրության և ներկրման ու բաշխման ձեռնարկությունները, առևտրական ձեռնարկությունները, հասարակական տրանսպորտի համա-կարգը, փոստային ծառայությունը, կապը, երկաթգիծը, նավատորմը, թատրոնը, կինոն, հեռուստատեսությունը, ռադիոն, զանգվածային լրատվության բոլոր միջոցները. թույլ չտալ կողմնակալ, հատկապես ապակողմնորոշող լրատվություն կամ գովազդ։

15. Գյուղաբնակներին ազատել բոլոր տեսակի հարկերից, քանի որ սննդամթերքի արտադրությունն է երկրի բարեկեցության ու հզորության հիմնաքարը։

16. Հսկողություն սահմանել սննդամթերք արտադրող ձեռնարկությունների և անհատների վրա, ապահովելու համար նրանց կողմից արտադրվող սննդամթերքի անաղարտությունը։

17. Թույլ չտալ երկրի ներսում արտադրված սննդամթերքի որևէ արտահանում, քանի դեռ չեն բավարարվել բանակի և ազգաբնակչության կարիքները։

18. Վերացնել տնտեսությունն ու առևտուրը կաշկանդող հարկերն ու տուրքերը։ Վերացնել տոկոսով վարկեր տրամադրելը։ Արտադրական և առևտրական գործու-նեության շահույթներից գանձվող հարկը դարձնել 10%։

19. Վերացնել մարդուն անհրաժեշտ անձնական սեփականության հարկը։

20. Քաղաքներում արգելել որևէ նոր շինարարություն։ Կասեցնել կիսակառույց-ները։ Փոխարենը խթանել գյուղական վայրերում ճանապարհների, բնակելի տների և ոռոգման ցանցի կառուցումը։

21. Սահմանամերձ գյուղերի բնակիչներին զինել հրազենով։ Հետագայում զինել նաև հասուն, նախկինում չդատված, զենք կրելու ունակ բոլոր ամուսնացած հայ տղամարդկանց, բացի նախկինում դատվածներից, նախկին իշխանությունների պաշտոնյաներից, օլիգարխներից, նրանց ընտանիքի անդամներից, այդ բոլորին ծարայողներից, սատարողներից և բոլոր նրանցից, ովքեր այս կամ այն չափով առընչվել են դրանց հետ։

22. Բանտից ազատել բոլոր քաղաքական բանտարկյալներին։

23. Բնակչությանը տալ ազատ կամարտահայտության, ընդհուպ մինչև զինված ապստամբության իրավունք։

24. Կենսաթոշակի չափը դարձնել հավասար բոլոր թոշակառուների համար՝ անկախ նրանց աշխատանքային պատմության տարիներից և ստացած աշխատավարձից, քանի որ կենսաթոշակը արժանապատիվ կենսագործունեություն ապահովելու համար է, ոչ թե պարգև երկար տարիների աշխատանքի համար, կամ պատիժ ոչ երկար տարիների աշխատանքի դիմաց։

25. Դատական համակարգում ստեղծել բնակչության տարբեր շերտերից պատահականորեն կանչված և դատարանում կոնկրետ որևէ դատական գորրծընթացում դատավճիռ ընդունելու իրավասու միակ մարմինը՝ երդվյալ ատենակալների ինստիտուտը՝ արդարադատության միակ երաշխավորը։

26. Վերացնել աշխատավարձից գանձվող եկամտահարկը, քանի որ աշխատավարձը եկամուտ չէ, այլ միայն աշխատավարձ։

27. Կոռուպցիան երկրից վերացնելու նպատակով մահապատիժ սահմանել ցան-կացած չարաշահման համար, հանցագործի կուտակած ողջ հարստության և սեփականության տոտալ բռնագրավումով։

28. Ազգայնացնել բոլոր մասնավոր բժշկական հիմնարկները, և բուժ օգնությունը բոլոր առողջական խնդիրներ ունեցողների համար դարձնել անվճար։

29. Նախարարությունները կոչել վարչություններ բացի զինված ուժերի նախարարությունից, վարչապետի գլխավորությամբ։ Վարչությունների և բոլոր պաշտոնյաների աշխատավարձերը կախման մեջ դնել ժողովրդի բարեկեցության աստիճանից։

30. Երկրում դեղորայքի և բժշկական բոլոր պարագաների արտադրությունն ու ներմուծումը դարձնել պետական մենաշնորհ։ Արգելել որևէ մասնավոր բժշկական ծառայություն կամ խորհրդատվություն։

31. Ճանաչել 1915-23 թվականների հայոց ցեղասպանությունն ու դիմել միջազգային ատյաններին այն ճանաչելու, հետաքննելու, ոճրագործներին դատելու, դատապարտելու և պատասխանատու կողմից տուժող կողմին համապատասխան փոխհատուցում հատկացնելու համար, ներառյալ վերադարձնելու տուժող կողմի կորցրած տարածքները, քաղաքներն ու գյուղերը։

32. Խզել դիվանագիտական հարաբերություններն այն երկրների հետ, որոնք դեռ չեն ճանաչել 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարասկզբի հայոց ցեղասպանությունը։

33. Հետաքննել, բացահայտել ու դատապարտել 20-րդ դարասկզբի բոլշևիկաթուրքական միացյալ ոճրագործությունները հայերի դեմ Անդրկովկասում, դատա-պարտել մեղավորներին և միջոցներ ձեռնարկել տուժող կողմին համապատասխան փոխհատուցում ապահովելու, նաև նրա կորցրած տարածքները, քաղաքներն ու գյուղերը վերադարձնելու համար, հատկապես՝ չեղյալ հայտարարել 1921 թվականի բոլշևիկա-քեմալական ապօրինի համաձայնագիրն ու վերականգնել քեմալա-կան հարձակումից առաջ եղած Հայաստանի սահմանները և անցնել Նախիջևանի ազատագրման գործընթացին։

34. Համաձայնության գալ Աբխազիայի և Վրաստանի հետ ու բացել Վրաստանով և Աբխազիայով անցնող երկաթգիծը։

35. Հետաքննություն սկսել, բացահայտել ու դատապարտել սովետական տարիներին հայ ժողովրդի դեմ կոմունիստական կուսակցության և կոմունիստ կառավարիչների կամայականությունները, հանցավոր գործունեությունն ու համատարած կոռուպցիան, ներառյալ հայերի կամայական ձերբակալություններն ու աքսորը, խոշտանգումները, սպանություններն ու տեղահանություններն իրենց պատմա-կան տարածքներից։ Դատապարտել մեղավորներին և միջոցներ ձեռնարկել ոճ-րագործներին դատելու, պատժելու և տուժող կողմին համապատասխան փոխհատուցում հատկացնելու, նաև տուժող կողմի կորցրած տարածքները, քաղաքներն ու գյուղերը նրան վերադարձնելու համար։ Արցախն իր ներկա տարածքով վերա-միավորել Հայաստանի թագավորությանն ու փակել երկար տարիներ ձգձըգվող բանակցությունների հարցը։

36. Հետաքննություն սկսել, բացահայտել, ձերբակալել ու դատել բոլոր կուսակցությունների, հասարակական և կրոնական կազմակերպությունների անդամներին և այն անհատներին, ովքեր այս կամ այն կերպ կապ են ունեցել օտար երկրների պետական, մասնավոր և կրոնական կազմակերպությունների կամ անհատների հետ և, նրանցից գումարներ ստանալով, կատարել են նրանց ցուցումները, հրամանները և հրահանգներն ու դրանով վնաս հասցրել մեր ազգային պետությանն ու ազգային ուսմունքին և մշակույթին։

37. Արգելել բոլոր կրոնական կառույցները։ Երկրում հիմնել ազգային ուսմունքի ուսուցման կենտրոններ։

38. Չեղյալ հայտարարել Հայաստանի Հանրապետության բոլոր նախկին՝ կլեպտոկրատիկ, իշխանությունների կողմից օտար երկրների, ձեռնարկությունների և միջազգային կազմակերպությունների հետ կնքած բոլոր պայմանագրերն ու համաձայնագրերը։

39. Կարգ ու կանոն հաստատել բանակում։ Պատժել խաղաղ պայմաններում զինվորի մահվան կամ զինվորի հանդեպ բռնության, անգամ նրա հանդեպ անհարգալից վերաբերմունքի համար մեղավոր ցանկացած անձի։ Հետաքննել նախկինում զինվորի հանդեպ անհարգալից վերաբերմունքի, զինվորի հանդեպ բռնության, հատկապես զինվորի մահվան պատճառ դարձած բոլոր դեպքերն ու պատչել մեղավորներրին առանց վաղեմության ժամկետի։

40. Բանտերը վերացնել և ազատ արձակել բոլոր բանտարկյալներին, պայմանով որ ցանկացած հանցագործության կամ զանցանքի դեպքում մահապատժի են ենթարկվելու և բռնագրավվելու է նրանց ու ողջ գերդաստանի գույքն ու հարստությունը։

©Դավիթ Միրզոյան. 12 Նոյեմբեր, 2018 թ.